De congreszaal “De Appel” van de Hanzehogeschool zat vol. Met mensen zittend op tafels aan de zijkant en leunend tegen de muren, kan gesteld worden dat Kris Verburgh nog steeds hot is. Studium Generale had de omstreden Belgische arts naar Groningen gehaald om een lezing te geven over zijn in 2012 gepubliceerde boek De Voedselzandloper. De zaal was gevuld met studenten, diëtisten, voedingsdeskundigen en de zogenaamde leken. Aanbeden door veel vrouwen en kritisch bekeken door de mannen, schaarde ik mij deze middag toch aan de mannenkant.

1

Kris Verburgh is een arts uit België die onderzoek doet naar voeding in relatie tot veroudering en overgewicht. Dit onderzoek naar veroudering wordt ook wel de ‘biogerontologie’ genoemd en is een lange termijn onderzoek. Hier wordt volgens Verburgh gesteld dat proteïnensamenklontering en versuikering veroudering versnellen en de bijkomende ouderdomsziektes veroorzaken. Zijn boek De Voedselzandloper is dan ook op deze twee stellingen gebaseerd en bepleit minder (snelle) suikers (koolhydraten) en minder (dierlijke) proteïnen. Paleo en allerlei andere diëten worden dan ook al snel de deur gewezen, een laag Glycemisch Index dieet is het beste volgens hem. Omdat Verburgh ondertussen de kritieken op zijn werk kent, dekt hij zichzelf meteen in door te zeggen dat hij niet perse tegen volkoren brood is. Brood bevat tenslotte veel koolhydraten en daarmee suikers, “maar het kan altijd beter” stelt hij.

Hiermee zwing hij de havermout hype weer wat aan, door te stellen dat havermoutpap toch altijd nog boven een volkoren boterham staat. Nog beter zijn groenten, fruit en peulvruchten, maar hier durft hij niet te hard voor pleiten bij de ‘boterham-met-hagelslag-verslaafde’ Nederlander. Gezondheidsadvies moet je niet uit de media halen, maar waarom moeten wij zijn boek, ook behorende tot de categorie ‘media’, dan wel geloven? Omdat zijn uitspraken gebaseerd zijn op wetenschappelijk onderzoek. Meermaals haalt hij gerenommeerde Amerikaanse wetenschappers aan die zijn standpunten ondersteunen. Prof. Meir Stampfer en Prof. Walter Willet, “de top van de voedingswetenschappers mensen!” (hij zwaait nog net niet met een belerend vingertje), zijn onderzoekers waar hij zich ten dele op gebaseerd heeft. Dat hij hiermee tegen de adviezen van het Voedingscentrum ingaat deert hem niet. Het voedingscentrum gaat niet met zijn tijd mee en negeert nieuwe onderzoeksresultaten. Het voedingscentrum is gebaseerd op ‘consensus’ wetenschap, het moet de burger tenslotte niet te moeilijk gemaakt worden, maar dat is volgens Verburgh geen echte wetenschap. Het is al helemaal geen manier om het volk voor te lichten over voeding, iets dat wij zeer zeker nodig zijn. Hij roept op tot een krachtiger optreden van artsen en diëtisten en haalt de kracht van preventie aan. Al die ouderdomsziektes zijn het beste te bestrijden als je maatregelen neemt om ze te voorkomen en dan komt een gezonde levensstijl met goede voeding om de hoek kijken. Wat is dan een gezonde levensstijl en voeding? Dat lees je natuurlijk in zijn boek!

2

De vragen na zijn presentatie variëren van oude mensen die willen weten hoe het met de melk en de eieren zit, tot een studente die Verburghs mening wil horen over haar ‘raw vegan diet’. Hier houdt hij zich veilig in het midden en hanteert de ‘alles met mate’-oplossing. Wanneer een self-claimed ‘bourgondiër” stelt dat als iedereen zou gaan eten volgens De Voedselzandloper, er chaos op de voedingsmarkt zou uitbreken. Als iedereen aan de blauwe bessen en walnoten gaat, voeren we wel een enorme druk uit op onze aarde en het milieu. Dat beaamt ook Verburgh, maar kapt de discussie snel af door te stellen dat dit niet zijn onderzoeksterrein is. Wel argumenteert hij kort dat de wetenschap altijd voor alternatieve oplossingen zou zoeken en daarmee is de uiterst interessante opmerking afgedaan. Maar dan komen de hardere aantijgingen, Verburgh is omstreden omdat zijn zogenaamde wetenschappelijke onderbouwing niet altijd even secuur wordt uitgevoerd. Een jongen in de zaal beschuldigt hem van ‘cherry picking’ in de wetenschappelijke artikelen die hij aanhaalt en daarmee tegenstrijdige onderzoeken negeert. Hij vraagt Verburgh of hij zelf wel kritisch naar zijn resultaten kijkt, het boek is uiteindelijk toch ook een populair semi-wetenschappelijk boek. Uiteraard is hij kritisch en hij vraagt de jongen dan ook om met tegenargumenten en onderzoeken te komen die zijn boek ondermijnen. Ondanks dat deze jongen de tegen-argumenten niet paraat heeft zijn er op internet meer dan genoeg essay’s te vinden van gerenommeerde onderzoekers die zijn boek bekritiseren. Hier refereert Verburgh natuurlijk niet naar en maakt zo snel korte metten met de opruiende opmerking van de jongen.

Was de lezing dan geheel nutteloos na al deze kritische kanttekeningen? Zeker niet, doordat het boek stof heeft doen opwaaien zijn mensen weer gaan nadenken over hun eten. Bewustwording en nadenken over hetgeen wat je in je mond stopt is het allerbelangrijkst. Uiteindelijk heeft niemand de waarheid in pacht, ook Kris Verburgh niet. Kritisch zijn is ten alle tijden nodig, maar gezond verstand staat misschien nog wel bovenaan. Van groenten en fruit heeft je lichaam nooit genoeg, downsize je koolhydraten een beetje en geniet van het leven!

Bron foto’s: http://www.voedselzandloper.com